Verkfræðingafélag Íslands (VFÍ) hefur skilað umsögn til fjárleganefndar Alþingis um frumvarp til laga um innviðafélag (mál nr. 535). Félagið lýsir stuðningi við markmið frumvarpsins um að hraða uppbyggingu mikilvægra samgönguinnviða, en varar jafnframt við því að frumvarpið geti haft ófyrirséðar neikvæðar afleiðingar verði það ekki útfært nánar.

Hætta á veikari faglegri getu

Í umsögn VFÍ er bent á að vegna smæðar íslensks markaðar og takmarkaðs fjölda stórra framkvæmda á hverjum tíma séu ekki raunhæfar forsendur fyrir því að byggja upp sterka sérfræðiþekkingu á mörgum stöðum samtímis. Slík þróun geti leitt til:

• Veikrar verkefnastjórnunar.
• Minni yfirfærslu þekkingar milli verkefna.
• Lakari undirbúnings og framkvæmdar.

Að mati félagsins er raunveruleg hætta á að stofnun innviðafélags leiði til þess að fagþekking dreifist og þar með lakari niðurstöðu í uppbyggingu samgöngumannvirkja.

Óskýr ábyrgð getur aukið kostnað og tafir

VFÍ leggur einnig áherslu á að verkaskipting í frumvarpinu sé óskýr. Sérstaklega þurfi að skilgreina betur ábyrgð á:

• Undirbúningi verkefna.
• Hönnunarforsendum og tæknilegum kröfum.
• Útboðsferlum og framkvæmdaeftirliti.
• Rekstri og langtímaviðhaldi.

Óljós ábyrgð geti leitt til tvíverknaðar, aukins kostnaðar og tafa, auk þess að veikja faglega ábyrgð og hafa áhrif á öryggi og gæði framkvæmda.

VFÍ leggur fram skýrar tillögur

Til að tryggja að markmið frumvarpsins náist leggur VFÍ fram eftirfarandi tillögur:

• Sett verði fram skýr mannauðsáætlun og hæfnistefna áður en innviðafélag tekur til starfa.
• Hlutverk innviðafélagsins verði skýrt afmarkað gagnvart Vegagerðinni og öðrum opinberum aðilum.
• Gerðar verði skýrar kröfur um faglega reynslu stjórnar og stjórnenda.
• Tryggt verði samræmi í öryggis-, hönnunar- og gæðakröfum milli aðila.

VFÍ leggur áherslu á að án þessara úrbóta sé hætta á að frumvarpið nái ekki markmiðum sínum um aukna hagkvæmni og skilvirkni í uppbyggingu samgöngumannvirkja.

Mikilvægt að vanda til verka

Í niðurstöðu umsagnarinnar undirstrikar VFÍ að vel útfærð skipulagning, skýr ábyrgð og sterk fagleg geta séu lykilforsendur árangurs í stórum innviðaverkefnum. Án þess geti breytingar sem ætlaðar eru til umbóta haft þveröfug áhrif.